François Morellet
Sphère – Trame / Kula – raster
| Datowanie: | 1962 - 1966 |
| Technika: | technika własna |
| Materiały: | metal |
| Rozmiar: | śr. 60 cm |
| Sposób nabycia: | zakup |
| Data nabycia: | 29.12.1970 |
| Numer inwentarzowy: | MS/SN/R/113 |
Opis dzieła
Dzieło jest „urządzeniem” optyczno-kinetycznym. Ruch widza wokół kuli lub ruch samej kuli – jeśli byłaby prezentowana w powietrzu – pozwala doświadczyć skomplikowanych wrażeń wizualnych. Surowa, przemysłowa forma pracy odnosi do technicznego postępu i uniwersalnego języka abstrakcji geometrycznej. François Morellet był jednym z założycieli francuskiej Groupe de Recherche d’Art Visuel (GRAV) [Grupa Badań nad Sztuką Wizualną]. Celem grupy było powiązanie plastyki z osiągnięciami nowoczesnej nauki i techniki.
Metalowa konstrukcja w kształcie kuli zaskakuje swoją niematerialnością. Kolejne warstwy obiektu tworzą nowe prześwity, a te pojawiają się i znikają wraz ze zmianą pozycji oglądającego. Jednak Morelleta bardziej intrygowała gra intelektu niż zabawy percepcji. Odróżnia go to od równoległych w czasie poszukiwań sztuki op-artu, nastawionej przede wszystkim na wywołanie złudzenia optycznego. Artystę interesowały zwłaszcza strukturalne rozwiązania przestrzenne, co zbliżało go do sztuki kinetycznej, skupionej na zagadnieniu ruchu w odbiorze i obszarze dzieła. Jako członek GRAVu (Groupe de Recherche d’art Visuel) odrzucał on udział intuicji i spontaniczności, powiązanych z procesem twórczym. Postulował stworzenie nowego języka wizualnego, opartego na odkryciach naukowych. Jego aranżacje opierały się na plastycznym oddziaływaniu na widza zainscenizowanej przestrzeni, burzyły całkowicie tradycyjne relacje między widzem, dziełem i przestrzenią.
Aleksandra Janiszewska (Cytat za: Korespondencje. Sztuka nowoczesna i uniwersalizm, red. Jarosław Lubiak, Małgorzata Ludwisiak, Muzeum Sztuki w Łodzi, Łódź 2012, s. 826).
Atlas nowoczesności. Ćwiczenia (II EDYCJA) [2021-10-01-2024-01-07]
