Kolekcja Sztuki XX i XXI wieku

Milan Knížák

33 partytury zespołu Aktual

Udostępnij:
Datowanie: 1967-1976
Technika: asamblaż, kolaż, rysunek
Materiały:papier
Rozmiar:wymiary zmienne
Sposób nabycia:dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z programu: „Narodowe kolekcje sztuki współczesnej”
Data nabycia: 07.09.2017
Numer inwentarzowy:MS/SN/RYS/2201/1-33
Dzieło dostępne na ekspozycji:nie

Opis dzieła

Opis dedykowany osobom słabo słyszącym i niesłyszącym

Grupa Aktual to zespół muzyczny założony w latach 60. przez Milana Knížáka w czeskim mieście o nazwie Mariańskie Łaźnie. Następnie artysta zaprosił do współpracy kolejne osoby, początkowo tylko amatorów. Gdy do zespołu dołączył perkusista Jan Mach wyznaczono kompozycyjne ramy i nadano utworom beatowy charakter. Zespół eksperymentował z nietypowymi instrumentami: wiertarki, syreny, a nawet w trakcie koncertu uruchamiano motocykl czy rozbijano beczki. Często wykorzystywano istniejące kompozycje melodyczne, którym zmieniano teksty i nadawano nowe aranżacje. Teksty utworów Knížáka zawierały dużo humoru i ironii, często były parodią oficjalnego języka partii komunistycznej. Początkowo teksty śpiewane były tylko w języku czeskim, po wizycie Knížáka w USA pod koniec lat 60. muzycy zaczęli śpiewać również w języku angielskim. Ważnym elementem stały się partytury utworów tworzone przez Knížáka. Były to ekspresyjne kolaże oraz asemblaże. (Kolaż to praca plastyczna wykonana ze ścinków papieru, u Knizaka były to małe kawałki podartego papieru do nut, małe fragmenty podartych fotografii/zdjęć, małe fragmenty podartych gazet i tak dalej. Asemblaże to prace plastyczne, w których artyści często umieszczali prawdziwe przedmioty takie jak agrafki.) Zawierały teksty oraz zapis nutowy a to wszystko w szczególnej oprawie wizualnej. Grupa Aktual zagrała tylko kilka koncertów, a nagrania z nich zostały wydane dopiero w 2003. Pomimo tego zespół wywarł bardzo duży wpływ na undergroundową scenę w Czechosłowacji.

Autor skryptu: Katarzyna Mądrzycka-Adamczyk


Grupa Aktual to zespół założony w 1967 roku w Mariańskich Łaźniach przez Milana Knížáka. Do współpracy zaprosił on pierwotnie samych amatorów. Dopiero gdy do zespołu dołączył perkusista Jan Mach, pozwoliło to wyznaczyć kompozycjom ramy i nadać im beatowy charakter. Zespół eksperymentował z nietypowym instrumentarium. Do tradycyjnego składu muzycy dodawali syreny, wiertarki czy nawet motocykl. Często także wykorzystywali już istniejące kompozycje melodyczne, którym zmieniano teksty i które na nowo aranżowano.

Liryka Knížáka przepełniona była humorem i ironią, będąc często parodią oficjalnego języka partii komunistycznej. Muzyka grupy poprzez swą prymitywną strukturę przedrzeźniała wręcz brzmienie zespołów beatowych. Początkowo teksty były wyłącznie w języku czeskim, dopiero po podróży Knížáka do USA pod koniec lat 60. muzycy włączyli do repertuaru również piosenki śpiewane po angielsku. Ważnym elementem projektu stały się także wykonywane przez lidera grupy ekspresyjne partytury utworów. Zawierały one teksty i muzykę w szczególnej oprawie wizualnej. Pomimo że Grupa Aktual zagrała zaledwie kilka koncertów, a nagrania z nich zostały wydane dopiero w 2003 roku, jej wpływ na undergroundową scenę w Czechosłowacji był niezaprzeczalny. Plastic People of the Universe zaczęli wykonywać piosenki autorskie po czesku po wspólnym koncercie obu zespołów. Powstanie natomiast aktywnej między 1973 a 1975 rokiem pierwszej inkarnacji DG 307 było bezpośrednio zainspirowane działalnością Grupy Aktual, tak w kwestii wykorzystania przedmiotów codziennego użytku jako instrumentów, jak i maksymalnego uproszczenia warstwy muzycznej.

Prace zakupione do zbiorów Muzeum to 33 partytury wykonane przez Milana Knížáka.

Daniel Muzyczuk

Milan Knížák

Czeski performer, rzeźbiarz, muzyk, kompozytor oraz twórca instalacji. Na początku lat 60. zaczął tworzyć happeningi i instalacje na ulicach Pragi. Z grupą przyjaciół założył grupę sztuki współczesnej (Actual Art), która od 1966 roku funkcjonowała po prostu jako Grupa Aktual. Był członkiem ruchu Fluxus, a od 1965 roku sprawował funkcję dyrektora Fluxus East. W 1966 roku zorganizował w Pradze Festiwal Fluxusu, w którym wzięła udział grupa amerykańskich artystów. Jest pionierem artystycznych działań z płytami gramofonowymi. W latach 1999–2011 pełnił funkcję dyrektora Galerii Narodowej w Pradze.

Powiązane dzieła
Inne dzieła tego artysty
Dzieła w tej samej kolekcji
Zobacz także